Bij het Orion Ensemble loopt muziek en verbeelding naadloos in elkaar over

Steenwijker Courant

Steenwijk, De Meenthe, zondag 6 februari 2011, koffieconcert met Het Orion Ensemble m.m.v. Leonard Leutscher (piano), Pauline Terlouw (viool), Carla Schrijner (cello. Met hun ‘Blue Notes’ schudt het Orion Ensemble het bluesgevoel wakker. Rasechte blues is rauw, ongepolijst en (zinnebeeldig) kermend van zielenpijn. Cross-overs toonden die universele donkere weemoed, verklankt in mineur toonsoorten en jazzy, opzwepende ritmen. Dit ensemble onderscheidt zich van het oerwoud aan kamermuziekensembles door de verrassende programmakeus en eigen (!) arrangementen. Door de synthese te tonen tussen klassieke (Chopin) en 20e eeuwse componisten (Brubeck) maakt het ensemble waar wat ze belooft. De ontroerende, klagende blues is niet nieuw of een uitvindingen van de negerslaven. Neem de weemoedige melodie in de cello in ‘Vocalise’, op natuurlijke wijze donker geschilderd door Rachmaninoff. De compacte, flexibele klank van het ensemble is er vanaf de eerste noot. De sympathieke, enthousiaste toelichting van Leutscher voegt werkelijk iets toe voor de luisteraar. Hij verbindt autobiografische gegevens aan muzikale fragmenten en geeft korte voorbeelden op de vleugel. Erasmus’ Lof der Zotheid wordt verbonden aan ‘The Fool on the hill’ en muziek van Piazolla krijgt onvermoede maskerades in de filmmuziek Enrico. Leutscher heeft in de serie Hommage enkele Beatles-hits bewerkt. Met een vette knipoog naar de jazz uit de beginperiode laat hij verrassende effecten horen door flageolet inzetten van de viool. Zijn bewerkingen klinken daardoor semigeïmproviseerd en met gebruikmaking van klassieke stijlelementen zijn deze arrangementen een lust voor het oor! Geen platgetreden paden, maar veelkleurige fantasieën in deze suite! Ook Jewish blues, waaruit de vertwijfeling van jet Joodse volk klinkt, ontroert dankzij de intelligente aanpak van dit ensemble . De donkere drieklank aan het begin verklankt de weemoed van het verlies van de kinderlijkheid als de bruid het ouderlijk huis verlaat. Zeven dagen feesten betekent niet zeven dagen platte lol. Na de weemoedige start is er uitbundige dansmuziek met plotselinge versnellingen en uitdagende syncopen. Het tedere wiegenlied (Berceuse) wordt invoelend vertolkt door violiste Terlouw. Het Orion Ensemble tast de muzikale grenzen af in de variaties van Piazolla. Met een zucht van verlichting, logisch gevolg van zoveel opgekropt Bluesgevoel, komen de Blue notes tot rust. Bij het Orion Ensemble loopt muziek en verbeelding naadloos in elkaar over.

door Dick Idema